Պարլազին

Պարլազինը (միջազգային անվանումը՝ Promethazine) հակահիստամինային դեղամիջոց է, որը պատկանում է ֆենոթիազինների խմբին։ Այն ունի արտահայտված հակահիստամինային, հակաալերգիկ, հակափսխման, հանգստացնող և հակաքննդրային ազդեցություն։ Թողարկվում է տարբեր ձևերով՝ հաբեր, լուծույթ ներարկման, օշարակ և այլն։ Հիմնական նշանակումն է ալերգիկ ռեակցիաների բուժումը, գրգռվածության և անքնության հանգստացումը, ինչպես նաև փսխման և գլխապտույտի կանխարգելումը։ Այն հաճախ օգտագործվում է ալերգիկ ռինիտի, կոնյունկտիվիտի, եղնջային ցաների, քորի, սեզոնային ալերգիայի, անաֆիլակտիկ շոկի և այլ ալերգիկ վիճակների դեպքում։ Պարլազինը առանձնանում է իր բազմակողմանի ազդեցությամբ՝ միաժամանակ ազդելով ինչպես ալերգիայի, այնպես էլ կենտրոնական նյարդային համակարգի վրա։ Այն լայնորեն կիրառվում է նաև վիրաբուժական պրակտիկայում որպես նախադեղորայքային պատրաստում։

Առկա դեղաչափեր՝ 10 մգ/20 մլ բերանային լուծույթ, 25 մգ հաբեր, 50 մգ հաբեր, 2 % ներարկման լուծույթ (50 մգ/2 մլ), 5 մգ/5 մլ օշարակ։

Պրոմետազինը հակադրվում է հիստամինի H1 ընկալիչներին, արգելակում է ալերգիկ ռեակցիաները և նվազեցնում է անոթների թափանցելիությունը։ Այն ունի նաև հակաքոլիներգիկ, հակասերոտոնինային և թույլ հակադոպամինային ազդեցություն։ Կենտրոնական նյարդային համակարգի վրա գործում է որպես հանգստացնող միջոց՝ առաջացնելով քնաբեր և հակաքննդրային էֆեկտ։ Բերանային ընդունումից հետո լավ կլանվում է ստամոքսաղիքային տրակտից։ Առավելագույն համակենտրոնացումը պլազմայում հասնում է 1,5–3 ժամում։ Կապակցվում է պլազմայի սպիտակուցների հետ մոտ 76–93 %-ով։ Նյութափոխանակությունը տեղի է ունենում լյարդում՝ առաջացնելով ակտիվ և ոչ ակտիվ մետաբոլիտներ։ Կիսատրոհման ժամանակը կազմում է 7–14 ժամ։ Դուրս է բերվում հիմնականում երիկամներով՝ մետաբոլիտների տեսքով, փոքր քանակությամբ՝ անփոփոխ վիճակում։ Ազդեցության սկիզբը բերանային ընդունումից հետո՝ 15–30 րոպե, առավելագույն էֆեկտը՝ 1 ժամում, տևողությունը՝ 4–6 ժամ, երբեմն մինչև 12 ժամ։

Ակտիվ նյութ՝ Promethazine hydrochloride։

• 10 մգ/20 մլ բերանային լուծույթում՝ 10 մգ պրոմետազին հիդրոքլորիդ 20 մլ-ում։
• 25 մգ հաբերում՝ 25 մգ պրոմետազին հիդրոքլորիդ մեկ հաբում։
• 50 մգ հաբերում՝ 50 մգ պրոմետազին հիդրոքլորիդ մեկ հաբում։
• Ներարկման լուծույթում՝ 50 մգ պրոմետազին հիդրոքլորիդ 2 մլ-ում։
• Օշարակում՝ 5 մգ պրոմետազին հիդրոքլորիդ 5 մլ-ում։

Օժանդակ նյութեր՝ կախված թողարկման ձևից՝ ջուր, էթանոլ, գլիցերին, սախարոզա, ցիտրիկ թթու, նատրիումի բենզոատ, բուրավետիչներ և այլն։

• Ալերգիկ հիվանդություններ (ծաղկային ջերմություն, ալերգիկ ռինիտ, կոնյունկտիվիտ, եղնջային ցան, քոր, ալերգիկ դերմատիտ)
• Անաֆիլակտիկ ռեակցիաներ և այլ տիպի ալերգիա (որպես օժանդակ միջոց)
• Փսխում, սրտխառնոց, գլխապտույտ (այդ թվում՝ Մենիերի հիվանդության դեպքում)
• Նախադեղորայքային պատրաստում վիրահատություններից առաջ
• Անքնություն, գրգռվածություն, անհանգստություն
• Կինետոզ (ճանապարհորդական հիվանդություն)
• Որպես հանգստացնող միջոց համալիր թերապիայի կազմում

Հակացուցումներ.

• Հիպերսենսիտիվություն պարլետամոլի կամ դեղի այլ բաղադրիչների նկատմամբ
• ծանր լյարդային անբավարարություն
• ծանր երիկամային անբավարարություն
• ալկոհոլային հեպատիտ
• մինչև 6 տարեկան երեխաներ (այս դեղաձևի համար)
• հղիության և կրծքով կերակրման շրջան (առանց բժշկի հստակ ցուցման)

Կողմնակի ազդեցություններ.

• Ալերգիկ ռեակցիաներ. մաշկային ցան, քոր, եղնջային ցան, անգիոեդեմա, անաֆիլակտիկ շոկ
• Մարսողական համակարգ. սրտխառնոց, փսխում, որովայնի ցավ, փորլուծություն
• Շնչառական համակարգ. բրոնխոսպազմ (հատկապես ասթմայով հիվանդների մոտ)
• Արյունային համակարգ. թրոմբոցիտոպենիա, լեյկոպենիա, ագրանուլոցիտոզ (երկարատև օգտագործման դեպքում)
• Լյարդ. լյարդային ֆերմենտների ակտիվության բարձրացում, հազվադեպ՝ լյարդային անբավարարություն

Փոխազդեցություններ այլ դեղերի, սննդի և ալկոհոլի հետ՝ մանրամասն
Պարլետամոլը ուժեղացնում է հակամակարդիչների (վարֆարին) ազդեցությունը և մեծացնում է արյունահոսության ռիսկը։ Հակաէպիլեպտիկ դեղերը (կարբամազեպին, ֆենիտոին), ռիֆամպիցինը և ալկոհոլը ակտիվացնում են պարլետամոլի նյութափոխանակությունը և մեծացնում են լյարդային տոքսիկության վտանգը։ Չի խորհուրդ տրվում համատեղ օգտագործել այլ պարացետամոլ պարունակող պատրաստուկների հետ՝ գերդոզավորման վտանգի պատճառով։ Ալկոհոլի հետ միաժամանակյա ընդունումը էապես մեծացնում է լյարդի վնասման հավանականությունը։

Գերդոզավորում. ախտանշանները և ինչ անել
Գերդոզավորման դեպքում առաջին 24 ժամվա ընթացքում կարող են ի հայտ գալ սրտխառնոց, փսխում, որովայնի ցավ, գունատություն։ 24-48 ժամ անց զարգանում է լյարդային անբավարարություն՝ դեղնություն, ցավ աջ հիպոքոնդրիումում, բարձրացած լյարդային ֆերմենտներ, էնցեֆալոպաթիա։ Շատ ծանր դեպքերում հնարավոր է լյարդային կոմա և մահ։ Անհապաղ պետք է դադարեցնել դեղի ընդունումը, դիմել բժշկական օգնության։ Հիվանդանոցային պայմաններում կիրառվում է N-ացետիլցիստեին կամ մեթիոնին հակաթույնը։

Բերանային ընդունումը կատարվում է սնունդից հետո՝ ջրով։ Մեծահասակների համար սովորական դեղաչափը 10–25 մգ է օրական 1–4 անգամ։ Ալերգիայի դեպքում՝ 25 մգ օրական 1–2 անգամ, առավելագույնը՝ 100 մգ/օր։ Քնաբեր էֆեկտի համար՝ 25–50 մգ երեկոյան։ Երեխաներին նշանակվում է 0,1–0,5 մգ/կգ քաշի հաշվով օրական 1–3 անգամ։ Ներարկային ձևը օգտագործվում է հիվանդանոցային պայմաններում՝ 25–50 մգ մեկ անգամ։ Օշարակը երեխաների համար՝ 5–15 մլ օրական։ Բուժման տևողությունը կախված է ախտանիշից և կարող է տատանվել մի քանի օրից մինչև մի քանի շաբաթ։ Ճանապարհորդական հիվանդության դեպքում ընդունվում է ճանապարհից 30–60 րոպե առաջ։

պահել 15–25 °C ջերմաստիճանում, պաշտպանված լույսից և խոնավությունից, երեխաների համար անհասանելի վայրում, պիտանելիության ժամկետը՝ 2 տարի

Հղիության ընթացքում օգտագործումը հնարավոր է միայն խիստ անհրաժեշտության դեպքում (հատկապես առաջին եռամսյակում)։ Կրծքով կերակրման ժամանակ արգելվում է, քանի որ անցնում է կաթի մեջ։ Երեխաներին նշանակվում է միայն 2 տարեկանից բարձր տարիքում՝ խիստ դեղաչափով։ Տարեցների մոտ պետք է օգտագործել զգուշությամբ՝ գլխապտույտի և քնկոտության ռիսկի պատճառով։ Երիկամների և լյարդի ծանր անբավարարության դեպքում պահանջվում է դեղաչափի կրճատում։ Դեղը ազդում է կենտրոնական նյարդային համակարգի վրա և առաջացնում է քնկոտություն, ուստի մեքենա վարելիս և վտանգավոր մեխանիզմների հետ աշխատելիս պետք է զգուշություն ցուցաբերել կամ խուսափել։