Բրոմգեքսին

Բրոմգեքսին — 8 մգ-ը լորձազերծիչ (մուկոլիտիկ) դեղամիջոց է, որը պատկանում է բենզիլամինի ածանցյալների խմբին։ Այն օգտագործվում է շնչառական համակարգի տարբեր հիվանդությունների դեպքում, որոնց ընթացքում առկա է խիտ և դժվար բաժանվող խորխ։ Հիմնական նշանակությունն է նվազեցնել խորխի մածուցիկությունը, բարելավել լորձաթաղանթի թարթիչավոր էպիթելի աշխատանքը և հեշտացնել խորխի արտամղումը։ Դեղը հասանելի է տարբեր թողարկման ձևերով՝ հաբեր, դրաժե, օշարակ և լուծույթ ներարկման համար։ Այն հարմար է ինչպես մեծահասակների, այնպես էլ երեխաների բուժման համար (համապատասխան տարիքից)։ Բրոմգեքսինը համարվում է արդյունավետ և համեմատաբար անվտանգ մուկոլիտիկ միջոց, որը լայնորեն կիրառվում է թոքաբանական և ընդհանուր բժշկական պրակտիկայում։ Այն չի պարունակում հակաբիոտիկներ կամ հորմոններ և կարող է համակցվել այլ դեղամիջոցների հետ։

Դեղը խթանում է սերֆակտանտի արտադրությունը և ունի թույլ հակաքաղցրեղային ազդեցություն։ Այն հաճախ նշանակվում է սուր և քրոնիկ բրոնխիտների, թոքաբորբի, բրոնխեկտազիայի, թոքի էմֆիզեմայի և այլ շնչառական հիվանդությունների բուժման մեջ։ Բրոմգեքսինը չի վերացնում հիվանդության պատճառը, այլ միայն բարելավում է ախտանիշները՝ հեշտացնելով խորխի դուրսբերման գործընթացը։

Առկա դեղաչափեր՝ 4 մգ, 8 մգ հաբեր և դրաժե, 4 մգ/5 մլ օշարակ, 0,2 % լուծույթ ներարկման համար։

Բրոմգեքսինը ունի արտահայտված մուկոլիտիկ և սպասմոլիտիկ ազդեցություն։ Այն խթանում է գոբլետային բջիջների աշխատանքը, մեծացնում է լորձի ծավալը և նվազեցնում է դրա մածուցիկությունը՝ ազդելով մուկոպոլիսախարիդների կառուցվածքի վրա։ Միաժամանակ ակտիվացնում է թարթիչավոր էպիթելի շարժումը, ինչը հեշտացնում է խորխի տեղափոխումն ու արտամղումը։ Բրոմգեքսինը նաև խթանում է սերֆակտանտի սինթեզը թոքերի ալվեոլներում։ Դեղը լավ է կլանվում ստամոքսաղիքային տրակտից։ Կենսահասանելիությունը կազմում է մոտ 70–80 %։ Առավելագույն կոնցենտրացիան արյան պլազմայում հասնում է ընդունումից 1 ժամ հետո։ Բրոմգեքսինը լայնորեն բաշխվում է հյուսվածքներում, հատկապես թոքերում։ Այն ենթարկվում է ինտենսիվ նյութափոխանակության լյարդում՝ առաջացնելով ակտիվ մետաբոլիտ՝ ամբրոքսոլ։ Դուրս է բերվում հիմնականում երիկամներով՝ մեզի միջոցով։ Կիսատրոհման ժամանակը կազմում է մոտ 6,5 ժամ։ Ազդեցության սկիզբը նկատվում է ընդունումից 30–60 րոպե հետո, առավելագույն ազդեցությունը՝ 2–3 օր անց։ Բուժման տևողությունը սովորաբար 7–14 օր է։

Ակտիվ նյութ՝ բրոմգեքսինի հիդրոքլորիդ (Bromhexine hydrochloride)։

• Հաբեր (դրաժե) 8 մգ՝ պարունակում է 8 մգ բրոմգեքսինի հիդրոքլորիդ։
• Հաբեր (դրաժե) 4 մգ՝ պարունակում է 4 մգ բրոմգեքսինի հիդրոքլորիդ։

Օժանդակ նյութեր՝ լակտոզա, կորնսախար, ժելատին, մագնիումի ստեարատ, կալցիումի ստեարատ և այլն (կախված արտադրողից)։
Օշարակի դեպքում ակտիվ նյութի կոնցենտրացիան 4 մգ/5 մլ է։

• Սուր և քրոնիկ բրոնխիտ
• Տրախեոբրոնխիտ
• Բրոնխիալ ասթմա խորխի դժվար բաժանվող բաղադրությամբ
• Թոքաբորբ
• Բրոնխեկտազիա
• Քրոնիկ օբստրուկտիվ թոքային հիվանդություն (ՔՕԹՀ)
• Թոքի էմֆիզեմա
• Շնչառական համակարգի վարակիչ և բորբոքային հիվանդություններ, որոնց ընթացքում առկա է խիտ խորխ
• Նախավիրահատական և հետվիրահատական շրջանում (խորխի կուտակումը կանխելու համար)

Հակացուցումներ.

• Հիպերզգայնություն բրոմգեքսինի կամ դեղի որևէ այլ բաղադրիչի նկատմամբ
• Պեպտիկ խոցային հիվանդություն (ստամոքսի և տասներկումատնյա աղիքի)
• Հղիության առաջին եռամսյակ
• Կերակրման շրջան (ստինքով կերակրում)
• Մինչև 6 տարեկան երեխաներ (8 մգ դեղաչափի դեպքում)

Կողմնակի ազդեցություններ.

• Անհանգստություն, գլխապտույտ, գլխացավ
• Փորլուծություն, սրտխառնոց, փսխում, որովայնի ցավ
• Ալերգիկ ռեակցիաներ՝ մաշկային ցան, քոր, եղնջային ցան, անգիոիդեմա, անաֆիլակտիկ ռեակցիա
• Բրոնխոսպազմ (հազվադեպ)
• Հեպատիտ, բարձրացած ակտիվություն լյարդային տրանսամինազների (շատ հազվադեպ)

Փոխազդեցություններ այլ դեղերի, սննդի և ալկոհոլի հետ՝ մանրամասն
Բրոմգեքսինը մեծացնում է հակաբիոտիկների (ամոքսիցիլին, էրիտրոմիցին, սեֆալեքսին, օքսիտետրացիկլին) թափանցումը բրոնխային սեկրետի մեջ։ Հակաքաղցրավենիք դեղամիջոցների հետ միաժամանակյա օգտագործումը կարող է դժվարացնել արտադրվող խորխի հեռացումը։ Չի խորհուրդ տրվում համատեղել ծրագրային ճնշող հակաքաղցրավենիք միջոցների հետ։ Ալկոհոլի հետ համատեղ օգտագործումը կարող է ուժեղացնել կողմնակի ազդեցությունները։ Սննդի հետ փոխազդեցություն չի նկարագրվում։

Գերդոզավորում. ախտանշանները և ինչ անել
Գերդոզավորման դեպքում կարող են առաջանալ սրտխառնոց, փսխում, փորլուծություն և այլ կողմնակի ազդեցությունների ուժեղացում։ Բուժումը՝ ախտանշանային։ Հատուկ հակաթույն չկա։ Անհրաժեշտ է դադարեցնել դեղի ընդունումը և դիմել բժշկի։

Բրոմգեքսինը ընդունվում է ներս՝ անկախ կերակուրից։ Մեծահասակների և 12 տարեկանից բարձր երեխաների համար սովորական դեղաչափը 8–16 մգ է օրական 3 անգամ (ընդհանուր 24–48 մգ/օր)։ 6–12 տարեկան երեխաների համար՝ 4–8 մգ օրական 3 անգամ։ 2–6 տարեկան երեխաների համար՝ 2–4 մգ օրական 3 անգամ։ Օշարակի ձևով դեղաչափը հաշվարկվում է ըստ ակտիվ նյութի։ Բուժման տևողությունը սովորաբար 7–14 օր է, անհրաժեշտության դեպքում կարող է երկարաձգվել բժշկի վերահսկողությամբ։ Ներարկման լուծույթը օգտագործվում է միայն հիվանդանոցային պայմաններում։ Խորհուրդ է տրվում ընդունման ընթացքում օգտագործել բավարար քանակությամբ հեղուկ՝ մուկոլիտիկ ազդեցությունը ուժեղացնելու համար։

Պահել չոր, մութ տեղում, ջերմաստիճանը ոչ ավելի, քան 25°C։ Պահել երեխաների համար անհասանելի վայրում։ Պիտանելիության ժամկետը՝ 5 տարի։

Հղիության ընթացքում (հատկապես առաջին եռամսյակում) և կրծքով կերակրման ժամանակ դեղը նշանակվում է միայն խիստ անհրաժեշտության դեպքում և բժշկի խիստ վերահսկողությամբ։ Չի խորհուրդ տրվում 2 տարեկանից ցածր երեխաներին առանց մասնագետի նշանակման։ Տարեցների մոտ դեղաչափը սովորաբար չի փոփոխվում, սակայն պահանջվում է զգուշություն երիկամների և լյարդի ֆունկցիայի խանգարումների դեպքում։ Երիկամների և լյարդի ծանր անբավարարության դեպքում անհրաժեշտ է դեղաչափի կորեկցիա կամ դեղի չեղարկում։ Դեղը չի ազդում մեքենա վարելու և մեխանիզմներով աշխատելու ունակության վրա։ Հնարավոր են ալերգիկ ռեակցիաներ, ստամոքսի գրգռում և այլ կողմնակի ազդեցություններ։