Ացիկլովիր Դենկ

Ացիկլովիր Դենկ — 200 մգ-ը հակավիրուսային դեղամիջոց է, որի ակտիվ նյութը Ացիկլովիրն է (Aciclovir): Այն պատկանում է նուկլեոզիդների անալոգների խմբին և օգտագործվում է հերպեսային վարակների բուժման համար։ Թողարկվում է հաբերի, կրեմի, աչքի քսուքի, ինֆուզիոն լուծույթի և բերանային սուսպենզիայի ձևերով։ Հիմնական նշանակությունն է արգելակել հերպես սիմպլեքս վիրուսի (HSV-1 և HSV-2) և վարիկելա-զոստեր վիրուսի (VZV) բազմացումը։ Դեղը հատկապես արդյունավետ է առաջնային և կրկնվող հերպեսային վարակների, անգինայի, գենիտալ հերպեսի, հերպես զոստերի (կողմնային ցավազրկող) և հերպեսային էնցեֆալիտի դեպքում։ Այն չի բուժում վիրուսը մշտապես, սակայն զգալիորեն նվազեցնում է ախտանիշների ծանրությունը, արագացնում է վերքերի ապաքինումը և կանխում է նոր բռնկումները։ Ացիկլովիրը համարվում է ոսկե ստանդարտ հերպեսային վարակների բուժման գործում և լայնորեն կիրառվում է իմունոդեֆիցիտային վիճակներում գտնվող հիվանդների մոտ։

Առկա դեղաչափեր՝ 200 մգ, 400 մգ և 800 մգ հաբեր, 5% կրեմ 2 գ, 5 գ և 10 գ տուբերում, 3% աչքի քսուք, 250 մգ և 500 մգ փոշի ինֆուզիոն լուծույթի պատրաստման համար։

Ացիկլովիրը վիրուսային թիմիդինկինազի միջոցով վերածվում է ացիկլովիր-տրիֆոսֆատի, որը մրցակցային ճնշում է վիրուսային ԴՆԹ-պոլիմերազը և ներդրվում է վիրուսային ԴՆԹ-ի շղթայի մեջ՝ առաջացնելով դրա վաղաժամ դադարեցում։ Դեղը գործնականում չի ազդում առողջ բջիջների վրա։ Բերանային ընդունումից հետո կենսահասանելիությունը կազմում է 15–30%։ Առավելագույն կոնցենտրացիան արյան պլազմայում հասնում է 1,5–2 ժամում։ Ացիկլովիրը լավ է թափանցում հյուսվածքներ և հեղուկներ, այդ թվում՝ ուղեղի հյուսվածք, երիկամներ, թոքեր և հերպեսային վերքեր։ Պլազմայի սպիտակուցներին կապակցվածությունը ցածր է (9–33%)։ Կեսարժամկետը կազմում է մոտ 3 ժամ մեծահասակների մոտ։ Դուրս է բերվում հիմնականում երիկամներով անփոփոխ վիճակում գլոմերուլային ֆիլտրացիայի և տուբուլային սեկրեցիայի միջոցով։ Երիկամային անբավարարության դեպքում կեսարժամկետը կարող է երկարել մինչև 20 ժամ։

Ակտիվ նյութ՝ Ացիկլովիր (Aciclovir) 200 մգ մեկ հաբում։
Օժանդակ նյութեր՝ միկրոբյուրեղային ցելյուլոզա, պովիդոն, նատրիումի կրոսկարմելոզա, մագնեզիումի ստեարատ, կոլոիդային սիլիցիումի երկօքսիդ։

• Հերպես սիմպլեքս վիրուսի առաջացրած մաշկի և լորձաթաղանթների վարակներ (ներառյալ առաջնային և կրկնվող գենիտալ հերպես)
• Հերպես զոստեր (կողմնային ցավազրկող)
• Վարիկելա (ջրծաղիկ) իմունոկոմպետենտ և իմունոկոմպրոմիտացված հիվանդների մոտ
• Հերպեսային էնցեֆալիտ
• Հերպեսային կերատիտ
• Պրոֆիլակտիկա իմունոպրեսիայի ժամանակ (օրինակ՝ ոսկրածուծի փոխպատվաստումից հետո)
• Նորածինների հերպեսային վարակ

Հակացուցումներ.

• Հիպերզգայունություն ացիկլովիրի, վալացիկլովիրի կամ պատրաստման օժանդակ նյութերի նկատմամբ
• Տարիքը մինչև 3 տարեկան (սուսպենզիայի և դեղահատերի համար)
• Լակտացիայի շրջան (կրծքով կերակրում)
• Ուշադրություն պահանջող օգտագործում հղիության ընթացքում
• Ծանր երիկամային անբավարարություն (զգուշությամբ և դոզայի ճշգրտմամբ)

Կողմնակի ազդեցություններ.
Մարսողական համակարգից՝ սրտխառնոց, փսխում, փորլուծություն, որովայնի ցավ, ախորժակի կորուստ
Նյարդային համակարգից՝ գլխացավ, գլխապտույտ, հոգնածություն, քնկոտություն, անքնություն, դող, հալյուցինացիաներ (հիմնականում իմունոպրեսիայի դեպքում)
Մաշկից և ենթամաշկային հյուսվածքից՝ ցան, քոր, եղնջային ցան, ֆոտոսենսիբիլիզացիա
Երիկամներից՝ կրեատինինի և միզանյութի մակարդակի բարձրացում, սուր երիկամային անբավարարություն (հազվադեպ)
Արյունաստեղծ օրգաններից՝ լեյկոպենիա, թրոմբոցիտոպենիա, անեմիա (հիմնականում ներերակային օգտագործման դեպքում)
Այլ՝ ջերմություն, լիմֆադենոպաթիա, անաֆիլակտիկ ռեակցիաներ, հեպատիտ

Փոխազդեցություններ այլ դեղերի, սննդի և ալկոհոլի հետ՝ մանրամասն
Պրոբենեցիդը և ցիմետիդինը նվազեցնում են ացիկլովիրի երիկամային կլիրենսը և բարձրացնում են նրա կոնցենտրացիան արյան պլազմայում։ Ներերակային ացիկլովիրի և իմունոպրեսանտների (հատկապես ցիկլոսպորինի) համատեղ օգտագործումը մեծացնում է նեֆրոտոքսիկության ռիսկը։ Ներերակային ացիկլովիրի և թեոֆիլինի համատեղ կիրառումը պահանջում է թեոֆիլինի կոնցենտրացիայի մոնիտորինգ։ Ացիկլովիրը մեծացնում է զիդովուդինի նեյրոտոքսիկության ռիսկը։ Ալկոհոլի հետ համատեղ օգտագործումը խորհուրդ չի տրվում, քանի որ այն կարող է ուժեղացնել կողմնակի ազդեցությունները (գլխապտույտ, գլխացավ, ստամոքսի գրգռում)։ Սննդի հետ ընդունումը չի ազդում ացիկլովիրի կենսամատչելիության վրա։

Գերդոզավորում. ախտանշանները և ինչ անել
Ացիկլովիրի գերդոզավորման դեպքում առավել հաճախ նկատվում են երիկամային անբավարարություն, գլխացավ, գլխապտույտ, սրտխառնոց, փսխում, շնչառության դժվարություն և նոպաներ։ Բուժումը սիմպտոմատիկ է։ Անհրաժեշտ է ապահովել բավարար հեղուկի ընդունում՝ երիկամային կլիրենսը պահպանելու համար։ Ուժեղ գերդոզավորման դեպքում ցուցված է հեմոդիալիզ, քանի որ ացիկլովիրը լավ է հեռացվում դիալիզի միջոցով։

Մեծահասակների համար սովորաբար նշանակվում է 200 մգ 5 անգամ օրական (ամեն 4 ժամը մեկ) 5–10 օր տևողությամբ ջրածուխի և գենիտալ հերպեսի դեպքում։ Հերպես զոստերի բուժման համար օգտագործվում է 800 մգ 5 անգամ օրական 7–10 օր։ Երիկամային անբավարարության դեպքում դեղաչափը ճշգրտվում է։ Երեխաների մոտ (2 տարեկանից բարձր) ջրծաղիկի դեպքում նշանակվում է 20 մգ/կգ քաշի վրա օրական 4 անգամ։ Նորածինների մոտ ծանր վարակների դեպքում օգտագործվում է ներերակային ձևը։ Հաբերը խորհուրդ է տրվում ընդունել շատ ջրով՝ երիկամների բեռը նվազեցնելու համար։ Կերակրից անկախ է, սակայն առատ ջուր խմելը պարտադիր է։

պահել 25°C-ից ոչ ավելի ջերմաստիճանում, պաշտպանել լույսից և խոնավությունից, երեխաների համար անհասանելի վայրում, պիտանելիության ժամկետը՝ 5 տարի

Հղիության ժամանակ օգտագործվում է միայն խիստ անհրաժեշտության դեպքում, երբ օգուտը գերազանցում է պտղի համար ռիսկը։ Կրծքով կերակրման ժամանակ դեղը թափանցում է կաթի մեջ, ուստի պետք է զգուշություն ցուցաբերել կամ դադարեցնել կերակրումը։ Երեխաների մոտ օգտագործվում է 2 տարեկանից բարձր տարիքում, նորածինների մոտ՝ միայն ծանր դեպքերում ներերակային ձևով։ Տարեցների մոտ պահանջվում է երիկամային ֆունկցիայի վերահսկում և դեղաչափի հնարավոր նվազեցում։ Երիկամների և լյարդի ծանր անբավարարության դեպքում անհրաժեշտ է դեղաչափի կորեկցիա և բժշկի խիստ վերահսկողություն։ Դեղը չի ազդում մեքենա վարելու և մեխանիզմներով աշխատելու ունակության վրա, սակայն գլխապտույտի դեպքում զգուշություն է պահանջվում։